Waar is Emil? Bij Rutger Gerritsen

Waar is Emil? Bij Rutger Gerritsen

Rutger Gerritsen (Klimmen, 1981) is een groot liefhebber van monumenten en ziet in zijn vakwerkhuis in Nuth een prachtige uitdaging. Hij heeft ervaring in het restaureren van vakwerkbouw en besteed hier vol toewijding al zijn vrije tijd aan. 

|

Voor goede raad kan hij terecht bij vakwerkdeskundige Coen Eggen, die in zijn boeken over Vakwerkbouw in Limburg (1989 en 2016) melding maakt van de zeldzame en gave sporen- of sparrenkap en de deels nog aanwezige oorspronkelijke vakwerkdelen waarin kruiskozijnen met bovenluiken uit de 17e eeuw. Inmiddels is de houten kap zorgvuldig en historisch verantwoord gerestaureerd, met pen- en gat verbindingen. Na het dak volgen de gevels en kozijnen en zal het oude leemstucwerk weer in ere hersteld worden op traditionele wijze. De “nieuwerwetse” elementen zullen vervangen worden. “Ik wil graag de geschiedenis en het verhaal verder laten bestaan van monumentale vakwerkhuizen en dit pand in Nuth is een bijzonder en mooi rijksmonument”, aldus Rutger Gerritsen.

Op traditionele wijze met originele materialen bouwen:

Het oudste deel van dit vakwerkhuis in Nuth stamt uit begin 17e eeuw dus 1620 of 1630. Ik weet het niet exact, dat zou je moeten kunnen aantonen door dendrochronologisch onderzoek, maar dat heb ik nog niet gedaan, dat is nog niet aan de orde geweest. Ik ben hier in Nuth met Coen Eggen geweest oen ik het pand kocht en hij is een deskundige op het gebied van vakwerk, een bouwhistoricus. Het huis staat ook in zijn boek en hij heeft aangeven dat het huis van begin 17e eeuw is. Dat ziet hij aan de constructie. Daar haal ik veel kennis uit en de manier van restaureren: hoe pak het goed aan? Hoe laat ik het huis tot zijn recht komen als het straks helemaal gerestaureerd is? Ik wil het vooral op de traditionele wijze doen en het moet natuurlijk wel omdat het een rijksmonument is. Dan zijn er regeltjes aan verbonden. Je mag zeker niet zomaar alles hier. Ik ga redelijk ver in het terugbrengen naar de oorspronkelijke staat en ik wil ook echt met oude en originele materialen restaureren. Dat betekent vooral veel restaureren met eikenhout en met leem. Vlechtwerk maken tussen de vakken in plaats van eenvoudig dichtmetselen, want dat is het snelste en goedkoopste, maar dat is zeker niet goed voor de constructie. Leem is het allerbeste om aan te brengen in een vakwerkconstructie, vanwege de vochthuishouding. Leem absorbeert vocht als het te veel is en geeft dat weer aan de omgeving af wanneer het droog is, wanneer er eigenlijk vocht tekort is. Dat hebben ze toen in de 17e eeuw ook zo gedaan. Toen meer uit noodzaak, het was een goedkoop bouwmateriaal wat ook in de omgeving te vinden was. Het bijkomende effect was dat het houtwerk ook heel lang bewaard bleef, daardoor omdat het steeds opdroogde. Rutger Gerritsen

Een ademend huis door slow-building met een stukje geschiedenis:

Het heet eigenlijk stroleem omdat het merendeel van leem 80 procent uit stro bestaat. Er zit was leem in voor de binding, kalk om de waterdichtheid te garanderen en koeienurine zit er ook in. En daardoor krijg je eigenlijk een ademend huis. Het is heel erg ecologisch deze manier van bouwen. Het is geen slow-food maar slow-building zal ik maar zeggen. Ook de tijd dat het kost om te bouwen maar ook de lokale grondstoffen is heel CO2-beperkt en dus met herwinbare grondstoffen. Wat dat betreft ben ik een nerd op dat gebied. Ik wil het gewoon echt origineel doen. Door echt terug te gaan naar de oorspronkelijke bouwwijze en ook alle aanwijzingen die je in de constructie vindt, de bouwsporen noemen ze dat, om die weer te gebruiken en te herstellen waar dat kan. Je zet ook wel een bepaalde romantiek neer, zonder kitscherig te worden. Het moet geen Eftelinghuis worden, het moet wel gewoon staan zoals het er stond. Dit heeft ook een stukje geschiedenis wat eraan vastzit en ook die geschiedenis interesseert me en die heb ik terug kunnen vinden tot 1740 wat dit pand betreft. Het maken en het resultaat en het verhaal wat eraan vasthangt is voor mij belangrijk. Misschien denkt iemand anders wel: wat moet je met zo’n lemen hut? Ik vind het mooi en het voegt denk ik iets toe aan een dorp om toch een stukje geschiedenis te behouden. Rutger Gerritsen

Het verhaal doorvertellen en iets weer een stukje mooier maken:

Ik ben van jongs af aan altijd bezig geweest met houtconstructies en van mijn communiegeld kocht ik panlatten en was ik een dierenverblijf in elkaar aan het knutselen. Hobby, veel kijken, veel vragen bij anderen en op een gegeven moment dan leer je dat vanzelf. Bepaalde houtverbindingen restaureren en als je eenmaal weet hoe het moet en als je nauwkeurig bent dan is het wel te doen. Dat heb ik me eigen gemaakt. Als ik een huis voor me zie, dan weet ik precies hoe het moet worden. In mijn gedachte is het eigenlijk dan al af. Vakwerkbouw is gewoon honderden, zo niet duizenden jaren gewoon de norm geweest om te bouwen. Het is precisiewerk en je moet weten hoe de krachtverdelingen binnen het huis werken. Dat was toen gewoon de norm en dat waren veelal hele mooie en rijke panden. Ik zeg wel eens dat ik dit huis niet verbouwd heb, maar ik heb dit huis eigenlijk gekleid. Het is de charme behouden en het gaat er echt om of het er goed uitziet en het uiteindelijke resultaat moet natuurlijk zijn dat je een huis hebt wat klopt. Het is het verhaal doorvertellen. Drive, passie en iets een stukje mooier willen maken; dat is eigenlijk mijn voornaamste drijfveer. Dat je iets blijvends neerzet. Het is geen geluk maar het is voldoening. Het is in ieder geval dit stukje straat in Nuth weer een stukje mooier maken. Rutger Gerritsen

L1 Cultuurcafé

Iedere zaterdag van 10:00 tot 13:00 uur op L1 Radio.
Ontdek hier eerdere afleveringen van L1 Cultuurcafé

Live optredens uit het L1 Cultuurcafé verzamelen we hier, ook in abonnement als podcast.

Luister L1 Radio via L1.nl/Radio of op FM 95.3 en 100.3. L1 Radio is ook via DAB+ te beluisteren, op kanaal 7A.

Aandacht voor Franz Mihelic in Wunderbar

Aandacht voor Franz Mihelic in Wunderbar

L1 Vandaag: het dagboek van Lieke Mooren in de tweede lockdown

L1 Vandaag: het dagboek van Lieke Mooren in de tweede lockdown

Weekend vrij zonnig, vrijdag koude wind

Weekend vrij zonnig, vrijdag koude wind

L1mburg Centraal: Richie Backfire! Plein eerste hardcore-punk plein ter wereld

L1mburg Centraal: Richie Backfire! Plein eerste hardcore-punk plein ter wereld

L1mburg Centraal: Eén jaar corona in Limburg

L1mburg Centraal: Eén jaar corona in Limburg

L1mburg Centraal: Les in een kerk

L1mburg Centraal: Les in een kerk

Logo 1Limburg

Programma's