Sander Dekker heeft het druk genoeg: L1 als rampenzender

Sander Dekker heeft het druk genoeg: L1 als rampenzender

Weblog van Maurice de Heus, hoofd nieuws & sport L1.

Als je als publieke regionale omroep 3750 euro kunt verdienen voor de belastingbetaler, moet je dat niet nalaten. Daarom wil ik staatssecretaris Dekker graag bijspringen. Die zal het ook druk genoeg hebben met de kabinetsperikelen in Den Haag.

Dekker krijgt een aantal Kamervragen van zijn VVD-collega’s Straus en Elias over de functie van L1 als rampenzender tijdens de brand in Roermond van afgelopen week. Die wil ik graag beantwoorden.

Vooral omdat er een verschil is tussen L1 als nieuwszender en L1 als rampenzender. Op het moment dat L1 als calamiteitenzender ingezet wordt, moeten de autoriteiten daarvoor een formele opdracht geven. Dat is nooit gebeurd. L1 is daarom formeel ook nooit rampenzender geweest.

Wel waren we natuurlijk vanaf het eerste begin nieuwszender. En in die rol hebben we het nieuws vanaf het begin van de brand op dinsdagavond 22.00 uur consciëntieus gevolgd, met om 23.30 de waarschuwing dat ramen en deuren dicht moesten blijven in verband met asbest. Maar niet omdat we die opdracht kregen als rampenzender.

Dus hier de antwoorden op de Kamervragen. Mochten de betreffende Kamerleden de besparing van 3750 euro -want dat kost het beantwoorden van een Kamervraag- aan een goed doel willen schenken, de Voedselbank-actie van regionale omroepen is wellicht een mooie optie.

1. Klopt het dat de Limburgse regionale omroep bij regionale rampen als rampenzender moet functioneren? Klopt het tevens dat noodmeldingen, zoals NL-Alert, voor nadere informatie in Limburg verwijzen naar L1?
L1 Radio kan bij regionale calamiteiten inderdaad als officiele rampenzender worden ingezet. Noodmeldingen verwijzen dan naar de regionale omroep. Maar dat gebeurt niet automatisch. De veiligheidsregio’s Limburg-Noord, Limburg-Zuid, de provincie Limburg en L1 hebben afspraken gemaakt in een convenant hoe de zendtijd van L1 ‘opgeëist’ kan worden. Die afspraken uit december 2011 zijn heel helder. Om L1 als rampenzender in te zetten, moeten de autoriteiten L1 opdragen om via de radio “mededelingen van het bevoegd gezag zonder inkomst van derden” uit te zenden. Dat is in dit geval niet gebeurd. L1 was dus formeel geen rampenzender.

Ander onderdeel van die afspraak, als les uit het verleden, is dat een functionaris wordt aangewezen die vast aanspreekpunt is voor de regionale omroep. Dat bleek bij calamiteiten altijd een probleem. Die functionaris moet voortdurend beschikbaar zijn voor het geven van updates over de veiligheidssituatie. Zo’n functionaris als vast aanspreekpunt voor L1 is niet aangesteld. Sterker nog, het telefoonnummer dat werd vermeld in het persbericht was de hele ochtend niet bereikbaar. Dat maakte de nieuwsvoorziening vanuit L1 er niet makkelijker op.
Overigens kan een gemeente met het doen loeien van de sirenes de bevolking wijzen op het feit dat L1 is ingeschakeld als rampenzender. De gemeente heeft er bewust niet voor gekozen de sirenes in te zetten.

2. Hoe snel na de eerste noodmelding via NL-Alert kwam de eerste berichtgeving via L1 tot stand?
L1 was en is natuurlijk wel een ambitieuze nieuwszender. Ook al waren we formeel dus geen rampenzender, we nemen onze verantwoordelijkheid als informatiemedium heel serieus. Zo hebben we om 22.07 uur voor het eerst bericht over de brand, en om 23.23 uur gemeld dat ramen en deuren dicht moesten blijven in verband met asbest. De hele nacht zijn we het nieuws blijven volgen, om 4.34 uur met de update dat de binnenstad van Roermond werd afgesloten in verband met de asbestbrand, met vlak daarna een “breaking”-bericht via de L1-app.

Op 1Limburg, het online nieuwsplatform van L1 en MGL, is die berichtenstroom prima terug te vinden. Onze radio-uitzending zijn we in verband met de brand een uur eerder begonnen, om 6 uur, met direct een interview met burgemeester Cammaert.
Vanaf 7 uur waren er extra uitzendingen op TV, met een live-registratie van de radio-uitzendingen met alle actuele ontwikkelingen.

3. Hoe snel na de eerste noodmelding was via zowel radio, tv, teletekst en de website van L1 informatie over de asbest-situatie te raadplegen? Hoe verhoudt zich dit tot de snelheid van berichtgeving via (niet-rampenomroepen) als de NOS en RTL?
Voor de duidelijkheid, L1 communiceerde niet als rampenzender die avond. Die veronderstelling klinkt wel uit de vraag. Het antwoord van de eerste berichtgeving kan heel duidelijk zijn: vanaf 23.23 uur heeft L1 via het online platform voor het eerst bericht over de asbest-situatie, vanaf 6 uur op L1 Radio. De NOS-nieuwsbulletins worden overigens ook meegenomen op L1 Radio, dus vanaf 23.00 uur op de avond van de brand waren ook die updates via radio te volgen.

RTL berichtte in de ochtend over de ramp vanaf 6.30 uur in het RTL Nieuws. L1 TV berichtte vanaf 7 uur op L1 TV over de situatie in Roermond, inclusief tickertape.

4. Hoe vaak werd de berichtgeving via zowel radio, tv als de website van L1 ververst gedurende de nacht en de ochtend van woensdag 17 december?
De status van rampenzender geldt alleen voor de radio, niet voor TV en online. Ook die afspraak komt uit het convenant. Gedachte achter die constructie is vooral dat radio meestal ook te beluisteren is zonder stroom, mocht die voorziening tijdens een calamiteit zijn weggevallen.
Uit de vragen blijft natuurlijk wel doorklinken dat de kamerleden veronderstellen dat L1 formeel rampenzender was in dit verhaal. Dat klopt niet.

Als antwoord op de vraag: als nieuwszender hebben we de informatie online ververst om 22.07, 23.23 (met waarschuwing asbest), 4.34, 4.36, met vanaf 6 uur een live radio-uitzending en voortdurende updates via de online platforms. Beelden van de situatie in Roermond zijn gebruikt in de TV-uitzending vanaf 7 uur, als extra informatie bij de live radio-uitzending. Daarnaast heeft L1 twee extra ochtendjournaals gemaakt, om 10.30 en 11.00 uur.

5. Deelt u de mening van de VVD-fractie dat een officiële rampenzender in geval van rampsituaties snelle en kwalitatief goede informatie moet bieden?
Die mening delen we. Sterker nog, zelf als niet-rampenzender moet L1 snelle en kwalitatief goede informatie bieden.

6. Beoordeelt u alles bij elkaar genomen de snelheid en kwaliteit van de informatievoorziening door L1 tijdens de asbest-situatie in Roermond als adequaat? Zo nee, welke maatregelen en met welk tijdspad gaat u nemen om de berichtgeving en snelheid van L1 en andere regionale omroepen in geval van rampen te verbeteren?
Dat oordeel ligt natuurlijk bij de staatssecretaris. Punt is wel dat L1 en de Veiligheidsregio’s Limburg-Noord en -Zuid de procedure rond de aanstelling als rampenzender nog een keer opnieuw gaan evalueren. Het blijkt in de praktijk – en deze vragen zijn daar een goed voorbeeld van - dat de formele procedures rond de inzet van L1 als rampenzender onvoldoende bekend zijn. En dat gaat vooral ten koste van het imago van L1.

Zo ligt de verantwoordelijkheid voor het vullen van de L1-teletekstpagina 112 expliciet bij de hulpdiensten. Die hebben vanaf hun eigen werkplek bij de brandweer toegang tot de pagina 112. Zo worden burgers direct via L1-teletekst op de hoogte gehouden van de kleinere en grotere calamiteiten. Tijdens de ramp in Roermond bleef die pagina akelig leeg. De hele dag. De hulpdiensten vulden die pagina niet. Mensen denken al snel dat die fout bij L1 ligt, ondanks het feit dat pagina 112 expliciet vermeldt dat het gaat om een pagina van de brandweer. Dus daarom is het ook in het belang van L1 om die procedures bij iedereen helder te krijgen.

Ander interessant aspect aan de discussie is dat nogmaals bewezen wordt hoe belangrijk de rol van de regionale omroep is in de informatievoorziening. Het is cruciaal om te garanderen dat die primaire taak niet in het geding komt door de forse bezuiniging die het kabinet de regionale omroep oplegt in 2017.

Daarom ben ik ook blij met de zorg en betrokkenheid die spreken uit de vragen van de kamerleden Straus en Elias. Een goede regionale nieuwsvoorziening is cruciaal, rampenzender of niet.

Maurice de Heus

Wil je ook iemand feliciteren via Postbus 31?

Wil je ook iemand feliciteren via Postbus 31?

Onmisbaar! Elke dag een mail over de leukste programma's en acties van L1

Onmisbaar! Elke dag een mail over de leukste programma's en acties van L1

De 47ste finale van het LVK volg je vrijdag live op L1 TV

De 47ste finale van het LVK volg je vrijdag live op L1 TV

Keuning van de buut: Pierre Cnoops - deel 2

Keuning van de buut: Pierre Cnoops - deel 2

Dansmerieke: Tanzgruppe Kammerkätzchen

Dansmerieke: Tanzgruppe Kammerkätzchen

'Mesthoop' van Martijn Crins, over de drek van het leven

'Mesthoop' van Martijn Crins, over de drek van het leven

Programma's