Natuur en Zo column: De Bomenluisteraar

Natuur en Zo column: De Bomenluisteraar

Zaterdag 3 oktober 2020

De column van Henry de Hoon - De Bomenluisteraar

In het Aambos in Heerlen staat al jaren een zingende lantaarnpaal. Wandelaars weten intussen dat Wiel Knipa begint te zingen als je op een knop duwt. Maar een zingende boom, daar zullen nog niet veel mensen van gehoord hebben. Toch maken ook bomen geluid. De sapstroom zorgt voor een geluid dat lijkt op een bloedsomloop. Er zijn opnames van te vinden op internet. Zo’n boom zuigt wel 200 liter water per dag op en dat is te horen. Je beseft dan ineens weer dat een boom geen ding, maar een levend wezen is. Je kan dat niet zomaar horen, daarvoor kan je een stethoscoop gebruiken. Het IVN biedt zelfs een pakket ‘Bomendokter’ aan waar al een stethoscoop in zit. Ik kon er een lenen, maar je kan ze ook voor heel weinig geld in een winkel voor medische spullen kopen.

Gewapend met mijn stethoscoop trok ik naar het bos. Een beetje gênant was het wel, ik keek toch even om mij heen toen ik het ding uit mijn zak haalde. Als iemand mij uit de verte heeft zien staan met mijn stethoscoop tegen de bast van een eik of beuk, dan zal die persoon misschien wel gedacht hebben dat ik niet helemaal goed bij mijn hoofd was, een mislukte dokter misschien, die bij gebrek aan echte patiënten maar het bos inging voor een diagnose. Hoe dan ook, mijn verwachtingen waren hooggespannen. Je zou zelfs kunnen horen hoe luchtbelletjes in de sapstroom tegen een tak aanbotsen. Ik luisterde ijverig aan een kersenboom, een beuk en een jonge berk, maar ik hoorde helemaal niets. Erg teleurstellend. In een laatste wanhoopspoging stortte ik mij nog op een vlierstruik, maar ook die gaf geen krimp. Terwijl het prachtig weer was en je toch zou verwachten dat de sappen van bomen, net als bij mensen, dan sneller gaan stromen. Natuurlijk zingt een boom niet echt, en ik geloof ook niet in het praten met bomen of het ontvangen van kosmische energieën, maar een paar luchtbelletjes had ik wel gehoopt te kunnen waarnemen. Mochten er geoefende bomenluisteraars zijn die mij een paar tips kunnen geven hoe het beter kan, dan hou ik mij aanbevolen.

Groot was mijn verbazing toen ik een website zag over bomenmuziek. Je kan slapen onder een 600 jaar oude eik en intussen luisteren naar de ‘trillingen’ van de boom die in muziek zijn omgezet. Ik word altijd wantrouwend als ik de term ‘trillingen’ hoor, want met deze vage quasiwetenschappelijke aanduiding worden de meest onwaarschijnlijke new age-achtige claims verklaard. Verder dan ‘alles in het universum trilt’ komt men niet, als je doorvraagt over de wetenschappelijke duiding. Ik hou het er voorlopig op dat de sapstroom de bron is van die bomenmuziek.

Ik geloof dan wel niet in praten met bomen, bomen communiceren onderling wél. Maar dan met chemische stoffen onder de grond en soms via de lucht. Zo waarschuwen ze elkaar niet alleen voor gevaar van bijvoorbeeld insecten en ontketenen een afweerreactie, maar zo wisselen zij ook voedingsstoffen uit. Er zijn planten die het gezoem van bijen waarnemen en tijdelijk hun nectarafgifte daarop afstemmen. Planten kunnen dus zelf wel geluidtrillingen waarnemen. Wie weet zit er in de toekomst aan sommige bomen een knop waarop je maar hoeft te drukken. Dan hoor je niet Wiel Knipa, maar het lied van een boom.
Henry de Hoon

Natuur en Zo

Iedere zaterdag van 09:00 tot 10:00 uur op L1 Radio speciale aandacht voor het Limburgse land. Met elke week een deskundige gast in de studio, reportages over het buitenleven en natuurlijk nuttige tuintips. Tijdens de uitzending kun je natuurlijk bellen met vragen over tuin, balkon of vensterbank. Vragen, opmerkingen of tips? Mail ons via natuurenzo@L1.

Luister L1 Radio via L1.nl/Radio of op FM 95.3 en 100.3. L1 Radio is ook via DAB+ te beluisteren, op kanaal 7A.

L1mburg Centraal: gemeentes worstelen met vuurwerk

L1mburg Centraal: gemeentes worstelen met vuurwerk

L1mburg Centraal: griezelen in Koningslust

L1mburg Centraal: griezelen in Koningslust

L1mburg Centraal: Laurens' liefde voor vleesetende planten

L1mburg Centraal: Laurens' liefde voor vleesetende planten

L1mburg Centraal: actie voor psychologische problemen bij jongeren

L1mburg Centraal: actie voor psychologische problemen bij jongeren

L1mburg Centraal: gemeentes worstelen met vuurwerk

L1mburg Centraal: gemeentes worstelen met vuurwerk

Zondag veel bewolking, regen en 17-18 graden bij meer wind dan vandaag

Zondag veel bewolking, regen en 17-18 graden bij meer wind dan vandaag

Logo 1Limburg

Steeds meer overlast door verwarde mensen

Steeds meer overlast door verwarde mensen

Het aantal meldingen over verwarde personen blijft stijgen. In de eerste helft van dit jaar kwamen er 3.369 meldingen bij de Limburgse politie binnen. Dat zijn er bijna 400 meer dan in dezelfde periode vorig jaar.

Programma's