Dagboek Uganda

Dagboek Uganda

De banden van de 4-wheel drive hebben wat te verduren tijdens de acht uur durende rit vanuit Entebbe, de hoofdstad van Uganda, naar het Kumi-district. De kuilen in de vuurrode zandweg slaan de auto onverantwoord en vaak pijnlijk heen en weer. Lees het dagboekverslag >>>

Ik maak de achterklep open en klim tijdens de rit op het aluminium laddertje aan de achterkant van de jeep. Met één hand grijp ik me aan het gammele laddertje vast en met de andere hand probeer ik het prachtige roodgroene landschap op film te krijgen.

Als een amateuristische rodeorijder balanceer ik op de rijdende stier. Hier en daar komen de kinderen uit de ronde lemen hutten, met de groots denkbare glimlach. Honderden meters rennen ze nog achter de jeep aan.

In het Kumi-hospital probeer ik in bed mijn kloppende hoofdpijn weg te slapen. Dan word ik gewekt door de uit Swalmen afkomstige Steffie Mooren. "Marijn, er is een bevalling op de verloskamer.. Opstaan, snel."

Sinds 2003 is deze enthousiaste Limburgse verloskundige actief in het Kumi-hospital. Ze zet zich in om de situatie van moeder en kind voor, tijdens en na de bevalling in Kumi te verbeteren. Met een tweetal Limburgse artsen en een verpleegkundige, uitgezonden door het Roermondse Laurentius-ziekenhuis, verblijven we een week in het Kumi-Hospital. Deze artsen zullen bekijken of er vanuit Limburg een samenwerkingsverband met Kumi-ziekenhuis mogelijk is.

Het Kumi-ziekenhuis is een streekziekenhuis en werd in 1929 speciaal opgericht voor lepra patiënten. Door de rebellen is eind jaren '80 veel verwoest. De watervoorziening was verwoest, evenals de boerderij en veestapel, welke in de eerste levensbehoeften van de lepra-patiënten moest voorzien. Onder leiding van dr. Opolot werd het ziekenhuis vanaf 1996 uitgebouwd tot een algemeen ziekenhuis. Zo kwam er o.a. een verloskundige afdeling, een afdeling chirurgie met operatiekamers, een kinderafdeling en afdelingen voor patiënten met TBC of Aids.

De hoogzwangere vrouw ligt puur natuur op een zwart stukje zeil in de 'verloskamer'. De vader is in geen velden of wegen te bekennen. Het vrouwelijke geslacht staat er 'moederziel' alleen voor. De vrouw, in de 30, lijkt in een diepe tranche te komen. Enkel haar handen, die zich krachtig vastgrijpen aan de bedrand, verraden de pijn. Haar ogen tollen af en toe naar achter en sporadisch hoor ik een lichte kreun, maar bovenal houdt ze zich buitengewoon moedig.

Vanachter de camera leef ik intens mee met de vrouw en besef ik weer eens hoe krachtig de vrouwen op dit continent moeten zijn. Ze weten dat ze er alleen voor staan en vechten zich door het niet gemakkelijke bestaan heen, zonder klagen en kreunen maar met pure wilskracht en moed.

De weeën slaan toe, de vrouw golft zich in een slowmotion over het zeiltje en het zijn vooral Steffie en ik met de euforische zweetdruppels op het voorhoofd. Ik realiseer me dat dit mijn eerste bevalling is die ik meemaak! Mijn gedachte dwalen af naar de pretecho's in Nederland, de tientallen kaartjes van familie en bekenden, beschuit met muisjes en de geliefde babyborrel die wij zo normaal zijn gaan vinden. Wetende dat deze vrouw na drie dagen weer het land op zal moeten om te werken, om haar kinderen in leven te houden.

Eén op de 20 kinderen sterft voor zijn vijfde levensjaar in Uganda. Het grootste probleem is dat vrouwen vaak bevallen bij traditionele verloskundigen in de arme gemeenschappen. Vaak op de grond in zeer onhygiënische lemen hutten. De traditionele verloskundige hebben niet gestudeerd, maar het vak geleerd van generatie op generatie. Dat brengt de nodige complicaties voor moeder en kind mee, met gevaar voor het leven van beiden. Steffie zet zich vanaf 2003 met haar Stichting in voor de situatie van moeder en kind op het platteland en in het ziekenhuis van Kumi-district.

De laatste wee perst door het lichaam van de sterke vrouw en zonder een kreun komt de baby los van zijn moeder. Een babyjongen! roept Steffie opgewekt. de vrouw kijkt even op en zichtbaar ontlaadt ze haar lichaam van de inspanning. De euforie blijft ver weg. De baby wordt overgedragen naar de andere verloskundigen, die lijfje wassen en, zover de middelen toestaan, controleren. Na een kwartiertje staat de vrouw al op om zich te gaan wassen. Niet of nauwelijks kijkt ze richting haar nieuwe zoon. Ik vraag me af wat er in haar hoofd omgaat. Wellicht hoe ze de rekening van het ziekenhuis voor deze bevalling moet gaan betalen, hoe ze morgen terug moet gaan naar haar dorp, zo'n tachtig kilometer lopen van het ziekenhuis, of hoe ze haar kleine moet gaan onderhouden.

Twee dagen later wordt de vrouw in het Kumi-hospital ontslagen. Met een flinke zak op haar hoofd waar haar levensonderhoud in zit, haar tweejarig zoontje aan de arm en haar pasgeborene zoon in een doek gewikkeld om haar middel, loopt ze de lange rode onverharde zandweg op naar huis. Een nieuw leven betekent in Uganda opnieuw overleven.

Marijn Poels, mei 2009

Terug naar L1mburg Helpt pagina >>>

Logo 1Limburg

Programma's

Limburgs Land TV

Limburgs Land TV, op zaterdag en zondag, is de televisieversie van het populaire L1 Radioprogramma

Blaaskracht

TV-programma Blaaskracht gaat over harmonieën en fanfares. Ieder laatste weekeinde van de maand worden verhalen verteld over het muziekleven. Met ook concert-opnames.

Óngerwaeg

Óngerwaeg zoekt naar bijzondere verhalen van gewone mensen. Presentator Bas van der Zwaan en 'zijn mannen' reizen door de hele provincie. Dagelijks op L1 TV: 17:00, 19:00, 22:00 uur.

Klassieke Avond van L1

De Klassieke Avond is iedere zondag op L1 Radio te beluisteren, van 18:00 tot 21:00 uur. De avond begint met een goed gesprek met een muzikale gast, gevolgd door L1-concertopnames.

L1NWS

De eerste tv-uitzending van L1NWS is om 17:30 uur, zeven dagen per week. Op ieder half uur wordt deze uitzending herhaald en bij grote actualiteiten is er een 'verse' nieuwsuitzending.

AvondGasten

AvondGasten, met sprankelende gasten. Over politiek, sport, kunst, cultuur, economie en maatschappelijke onderwerpen. Op weekdagen om 17:55, 20:55 en 22:55 uur op L1 TV.

De Stemming

Interview- en discussieprogramma van L1 Radio met politiek, cultuur, economie, wetenschap en media. Verder debat, een column en altijd live-muziek. Iedere zondag van 11:00 tot 13:00 uur..

Natuurlijk Limburg

Met Edmond Staal van Het Limburgs Landschap maakt programmamaker Maurice Nijsten wandelingen door een Limburgs natuurgebied. Met altijd oog voor details. De nieuwe serie begint in september 2017.

Muziekfabriek

Optreden in de Muziekfabriek op L1 TV staat bij veel Limburgse bands hoog op het verlanglijstje. Roemruchte namen kwamen er al voorbij: Rowwen Hèze, Volumia!, De Heideroosje en Neet oèt Lottum.

Plat-eweg

Plat-eweg is het dialect-muziekprogramma van Limburg, samengesteld en gepresenteerd door Henk Hover. Iedere zaterdagmiddag om 13:00 en doordeweeks om 19:00 uur. Met maandelijks de L1 Limbo Top 10.

Limburgs Land

Ger Houben is een vaste waarde op L1 Radio met Limburgs Land, iedere zaterdagochtend van 08:00 tot 10:00 uur. Over natuur en milieu in onze provincie en natuurlijk nuttige tuintips.

Limburg Doc

Limburg Doc is dé plek op L1 voor tv-documentaires over onderwerpen uit eigen regio. Tevens een platfom voor jonge makers. Op zaterdag om 18:00 uur en zondag 11:00, 13:00 en 15:00 uur.

L1 Cultuurcafé

Iedere zaterdag op L1 Radio (10:00-13:00 uur) een programma vol kunstzinnige en minder zinnige cultuur. Met o.a. wekelijkse rubrieken De Vereniging en Emil en de Muziek.

LEF!

LEF! biedt iedere zondag podium aan jong talent uit de wereld van harmonie en fanfare. Een samenwerking van L1 en LBM. Presentatie: Sef Thissen.

L1SPRT

L1SPRT maakt dagelijks een rubriek aan het einde van het nieuwsprogramma op tv. Op zaterdag met samenvattingen Jupiler League. Op zondag om 17:40 uur is er een lang sportprogramma.

Postbus 31

Postbus 31 is het best beluisterde programma van L1 Radio, zondag van 09:00 tot 11:00 uur. Via presentator Pieter Kiewied feliciteren Limburgers Limburgers. En Tips voor de zondag.

Wunderbar

Voor de vele liefhebbers in Limburg: Duitse schlagers, blaaskapellen en volkstümliche muziek in Wunderbar, iedere zaterdag van 16:00 tot 19:00 uur op L1 Radio. Presentatie: Rick Cremers.