Dagboek Lima (Peru)

Dagboek Lima (Peru)

Boven op één van de daken van het vier verdiepingen tellend gebouw stel ik de camera scherp voor een indrukwekkende panorama van de stad Lima. Met zijn 11 miljoen inwoners ligt de Peruaanse hoofdstad ingesloten tussen het majesteuze Andes-gebergte en de grote Stille Oceaan. Lees het hele dagboek >>>

De stoffige zandbergen die de stad lijken te hebben gevangen zijn tot aan de top bebouwd met bouwvallige krotten. De migratie vanuit het platteland naar de stad neemt immense vormen aan. Diegene die in de stad het grote geluk zoeken belande uiteindelijk in de 'gordel' van Lima en veranderd voor hun de stad van hoop en geluk letterlijk en figuurlijk tot het vangnet van armoede.

De vaak prachtige plattelandscultuur en eenvoud word vervangen door de tragische werkelijkheid van overlevende families verscheurd door globalisering. De ooit hechte, familiebanden worden, gekloofd door illusies en valse hoop. Mannen trekken naar het centrum op zoek naar werk en komen vaak niet meer terug, kiezen voor een leven op straat in criminele bendes of raken verslaafd aan drugs en alcohol. De positie van de vrouw is kwetsbaar en worden gedwongen om alleen voor de kinderen te zorgen en dat het gezin te eten krijgt.

Met een oude amerikaanse wagen, die zich voordoet als taxi, spurten we bijna verticaal de stoffige zandweg omhoog. Bijna op de top ligt de wijk van de parochie waar Pater Jan Brinkhof al ruim 28 jaar opkomt voor de rechten van de vrouwen in de sloppenwijken van Lima. Kinderen beleven hun tijd met lege colaflessen waar ze, op de platgeslagen fles zittend, van de stijle weggetjes meters naar beneden glijden. De bergrand staat vol met hutjes van hout, steen, golfplaten en plastic. Sommige funderingen van huisjes zijn met de tijd langzaam afgebrokkeld waardoor een stap uit de voordeur een drie meter vrije val betekend. Mijn rechter oog concentreert zich in de zoeker van de camera terwijl het ander oog mijn veiligheid bewaakt. Er gebeurt veel rondom me en het kost moeite me te blijven concentreren op mijn werk. Mijn rechtervoet blijft haken aan iets en ik probeer met een schop in het niets los te komen. Bij de tweede schop verlies ik de concentratie van mijn camera en kijk naar achter wat mijn voet tegenhoud. Tot mijn grote verbazing hangt er een zwarte terrier met zijn bek aan mijn hiel. Pijn doet het niet. Met een heftige schrikreactie laat ik blijkbaar voldoende weten dat hij uit 'mijn' buurt moet blijven. Al bedenk ik me dat juist ik hier de indringer ben. Op gescheurde kousen en broek na is het slechts een kleine schaafwond die de hond heeft achtergelaten. Wetende dat er hier nog wel tientallen soortgelijke honden rondzwerven heeft het ontlopen niet veel zin en besluit door te gaan met waar ik gebleven was.

Mijn camera heeft visueel nogal wat te verwerken en ik vraag me af of het overweldigende beeld wat ik beleef wel te bevatten is voor mijn digitale reiskameraad. Een smal paadje leidt ons tot de, volledig met krotten bebouwde, rots van 100 meter hoog naar het topje van de 'beschaving'. Een misstap naar rechts en ik duikel tien meter naar beneden op de onderliggende krotjes waar de ijzerfunderingen vijandelijk uit de daken steken terwijl een halve meter naar links, bij vrijwel elke voordeur, een zwerfhond niet bepaald gastvrij onze stappen observeerd.

Eenmaal bovengekomen spreekt het scenario boekdelen. Op de verre achtergrond flikkeren de lichten van het centrum die het rijke bestaan nogal gewetenloos propaganderen en op de voorgrond zijn het veelal krotten en hutjes die vanaf de rots kwijlend op de rijkdom uitkijken. Aan de andere kant van de rots in een stoffig dal hebben de bewoners van de 'sloppenrots' de inmiddels duizenden dode begraven, zo blijkt. Het hele dal is bedekt met de meest fel gekleurde graven die op, langs en dwars door elkaar gestapeld liggen. Ondanks het fascinerend beeld raakt het uitzicht precies de essentie van de tragiek. De toekomst van de migratie naar de 'rots van hoop' heeft slechts twee uitzichten. De Utopie van de rijkdom en het helaas reeler uitzicht naar een vroege dood.

Ondanks de ondervoeding en het gebrek aan geld voor een gedegen maaltijd hebben vrouwen zich in deze wijk op eigen initiatief georganiseerd om gezamenlijk in eigen gemaakte kookplaatsen te koken. Dit initiatief zorgt ervoor dat het eten voor de gezinnen in de wijken zo goedkoop mogelijk is. Vrouwen doen gezamenlijk de inkopen en gezinnen van de wijken betalen een kleine bijdrage voor een maaltijd. Zo kunnen de meesten moeders uit de wijken blijven werken en hebben meer tijd om voor gezin te zorgen. Heel Lima kent ongeveer 3000 kookplaatsen voor de arme.
De vrouwen in een kookplaats zijn meestal weer aangesloten bij centrales waar andere afgevaardigde van elke kookplaats van een wijk bij elkaar komen. Daar bespreken ze de meest uiteenlopende problemen en wisselen ervaringen uit. Tevens worden er, met steun van organisaties, vormingsprogramma's gegeven waardoor de vrouw ook sociaal en politiek sterker komt te staan in een situatie waar veelal de man de dominante rol vertolkt. Langzamerhand komt de vrouw op voor haar rechten en kan er langzamerhand een opening worden gemaakt in de vaak schreinende positie van de vrouw..

De kookplaats op 'de rots van hoop' is slechts een hokje van vier bij drie meter met karton en dun hout afgewerkte muren. Binnen moeten de vrouwen koken in onhygienische situatie wat veel ziektes met zich meebrengt. Een plek die er zo erbarmelijk uitziet dat een kip er nog suicidaal zou worden.

De uit Sittard afkomstige Stichting Rosa Lima ondersteund Pater Jan Brinkhof financieel met het verbeteren van kookplaatsen. Zo zijn er al tal van prachtige kookplaatsen gebouwd in zijn parochie waar buiten de kookplaatsen een kinderchreche is en een ruimte waar de centrales bij elkaar komen voor de vormingsactiviteiten van de vrouwen. Op steun van de overheid hoeven de vrouwen niet te rekenen. Er word veel afgesproken om de kookplaatsen te verbeteren maar in de praktijk word het veelal niet nagekomen doordat de prioriteiten van de overheid veelal op commercie en globalisering liggen.

Bij binnenkomst reageren de vrouwen emotioneel op ons bezoek. Eindelijk mensen die de rots bezoeken en hun afspraken nakomen. Doordat ze aanvankelijk ook onze belofte wantrouwde hadden de vrouwen ook niet daadwerkelijk gerekend op onze komst. Er worden nog snel enkele banken en stoelen gehaald en een welkomstbord word opgehangen.

De kracht van de vrouwen word me meer dan duidelijk tijdens dit bezoek. In dit hok vechten de vrouwen al vijtien jaar met elkaar tegen de honger. De emotionele preek van de presidente van deze kookplaats en de hoop die ze koestert in een situatie waar ik de moed allang had verloren geeft me bijzonder veel vetrouwen. Met de wetenschap dat ze hier al vijftien jaar knokken om de wijk in leven te houden, met de beperkte middelen die ze hebben, kun je uittellen hoe veel beter ze zullen werken met een goede keuken waar gezondheid en hygiene beter zijn. De drive is meer dan aanwezig en ik besef me weer eens dat hier onze morele plicht ligt om dat kleine duwtje in de rug te kunnen geven.

Terug naar L1mburg Helpt pagina >>>

Marijn Poels, september 2009

Logo 1Limburg

Programma's

Limburgs Land

Ger Houben is een vaste waarde op L1 Radio met Limburgs Land, iedere zaterdagochtend van 08:00 tot 10:00 uur. Over natuur en milieu in onze provincie en natuurlijk nuttige tuintips.

Plat-eweg

Plat-eweg is het dialect-muziekprogramma van Limburg, samengesteld en gepresenteerd door Henk Hover. Iedere zaterdagmiddag om 13:00 en doordeweeks om 19:00 uur. Met maandelijks de L1 Limbo Top 10.

Limburg van Boven

We vliegen met een helikopter boven onze prachtige provincie. Zo heb je Limburg nog nooit gezien!

Wunderbar

Voor de vele liefhebbers in Limburg: Duitse schlagers, blaaskapellen en volkstümliche muziek in Wunderbar, iedere zaterdag van 16:00 tot 19:00 uur op L1 Radio. Presentatie: Rick Cremers.

Muziekfabriek

Optreden in de Muziekfabriek op L1 TV staat bij veel Limburgse bands hoog op het verlanglijstje. Roemruchte namen kwamen er al voorbij: Rowwen Hèze, Volumia!, De Heideroosje en Neet oèt Lottum.

Limbourgeois

Limbourgeois is een tv-programma over het goede leven in Limburg (zondag 18:05 uur). Jo Cortenraedt bezoekt culinaire hotspots, recepties, openingen en exposities.

Slim burger

Erol Oztan toont bijzondere en duurzame projecten in de regio Parkstad, waar verandering aanzet tot innovatie. In acht afleveringen gaat hij op zoek naar de slimme Limburger, de Slim burger.

Klasjenere

Klasjenere: een goed gesprek met Limburgse dialectartiesten.

Natuurlijk Limburg

Met Edmond Staal van Het Limburgs Landschap maakt programmamaker Maurice Nijsten wandelingen door een Limburgs natuurgebied.

Gedreven Maatwerk

​Gedreven Maatwerk: Verhalen over mensen bij de philharmonie zuidnederland

Klassieke Avond van L1

De Klassieke Avond is iedere zondag op L1 Radio te beluisteren, van 18:00 tot 21:00 uur. De avond begint met een goed gesprek met een muzikale gast, gevolgd door L1-concertopnames.

L1 Cultuurcafé

Iedere zaterdag op L1 Radio (10:00-13:00 uur) een programma vol kunstzinnige en minder zinnige cultuur. Met o.a. wekelijkse rubrieken De Vereniging en Emil en de Muziek.

AvondGasten

AvondGasten, met sprankelende gasten. Over politiek, sport, kunst, cultuur, economie en maatschappelijke onderwerpen. Op werkdagen om 17:55, 20:55 en 22:55 uur op L1 TV.

Óngerwaeg

Óngerwaeg zoekt naar bijzondere verhalen van gewone mensen. Presentator Bas van der Zwaan en 'zijn mannen' reizen door de hele provincie. Dagelijks op L1 TV: 17:00, 19:00, 22:00 uur.

Klassieke Gast

Elke zondagavond een goed gesprek met een gast uit de Limburgse klassieke muziekwereld

Postbus 31

Postbus 31 is het best beluisterde programma van L1 Radio, zondag van 09:00 tot 11:00 uur. Via presentator Pieter Kiewied feliciteren Limburgers Limburgers. En Tips voor de zondag.

Kijk mij eens

Schijnwerpers op Limburgse vloggers

Tijd voor Toen

Tijd voor Toen, met bijzondere beelden van Limburg uit lang vervlogen tijden. Sinds 1997 zijn meer dan 150 afleveringen uitgezonden, door Omroep Limburg TV en later L1. De serie liep tot 2008.

Onze Mijnwerkers

Over mijnen en mijnwerkers

Het Geluid van Zuid

Het laatste Limburgse muzieknieuws krijg je van Henk Hover.

Stemmingmakers

Stemmingmakers: een serie diepgravende interviews met markante en spraakmakende Limburgers

L1mbo Top 10

L1mbo Top 10, elke maand de tien beste Limburgstalige liedjes, plus een opvallende nummer 11

L1SPRT

L1SPRT maakt dagelijks een rubriek aan het einde van het nieuwsprogramma op tv. Op zaterdag met samenvattingen Jupiler League. Op zondag om 17:40 uur is er een lang sportprogramma.

De Stemming

Interview- en discussieprogramma van L1 Radio met politiek, cultuur, economie, wetenschap en media. Verder debat, een column en altijd live-muziek. Iedere zondag van 11:00 tot 13:00 uur..

L1NWS

De eerste tv-uitzending van L1NWS is om 17:30 uur, zeven dagen per week. Op ieder half uur wordt deze uitzending herhaald en bij grote actualiteiten is er een 'verse' nieuwsuitzending.

Blaaskracht

TV-programma Blaaskracht gaat over harmonieën en fanfares. Ieder laatste weekeinde van de maand worden verhalen verteld over het muziekleven. Met ook concert-opnames.

Limburg Doc

Limburg Doc is dé plek op L1 voor tv-documentaires over onderwerpen uit eigen regio. Tevens een platfom voor jonge makers. Op zaterdag om 18:00 uur en zondag 11:00, 13:00 en 15:00 uur.

Emil en de Blaasmuziek

Emil Szarkowicz duikt in de hafa-wereld op zoek naar het geheim van de tomeloze inzet van gepassioneerde musici.

Nieuw uit Limburg

Nieuw uit Limburg: Extra de aandacht voor kwaliteitsmuziek uit onze eigen provincie. Die plaat hoor je dan een week lang heel vaak op L1 Radio!

Van Horen Zeggen

Waargebeurde, persoonlijke verhalen die je een glimlach bezorgen, hardop laten lachen, meeslepen, raken én verhalen waar je mond van openvalt