Column van Niena Bocken in De Stemming: Evolutie

Column van Niena Bocken in De Stemming: Evolutie

Een column van Niena Bocken in De Stemming van zondag 7 april:

|

Column teruglezen

Vrijdag was ik in een dierentuin in Kerkrade. U moet weten; ik heb een schizofrene relatie daarmee. Aan de ene kant vind ik het een van de meest obscene vormen van vermaak die er bestaan. Het meest schaam ik me voor mezelf en mijn soort als ik sta te kijken naar een leeuw of gorilla achter glas. Zeker als zo´n dier me dan aankijkt, word ik overweldigd door gêne. Alsof ik niet naar hén sta te kijken, maar zij naar mij. Aan de andere kant vind ik het indrukwekkend om niet alleen naar beesten, maar vooral ook naar mensen te kijken. Het is ook daar, dat ik me realiseer dat wij het niet zijn die de meeste evolutionaire ontwikkeling hebben doorgemaakt. In het mooie park lopen veel beesten rond die als soort veel langer bestaan dan wij. Ik vind het werkelijk stuitend wat wij in de korte tijd dat we op deze planeet rondlopen hebben klaargespeeld. Hoewel de dierentuin vroeger enkel de functie van vermaak vervulde is het nu soms bijna een noodzakelijk kwaad geworden. Onze soort heeft deze planeet zodanig veranderd dat diersoorten uitsterven of dat bijna doen. Daarom zijn er fokprogramma’s ontwikkeld waarvan het effect in de natuur overigens nihil is. Chimpansees worden zo bedreigd dat de veiligste plek straks de dierentuin is. Ironisch genoeg geldt dat nu ook voor de wasberen, in Limburg.

In het park staat ook een nagemaakte mammoet. Het deed me denken aan de heer Baudet.

Beste vrienden, zei hij in zijn overwinningsspeech, wij zijn het product van 300.000 jaar evolutie. Wij hebben meerdere ijstijden overleefd, we hebben mammoeten gevloerd, wij zijn dragers, wij zijn erfgenamen van de grootste beschaving die ooit heeft bestaan. Baudet

Het beeld van een scharminkelige politicus die met een opgeheven woordenboek een mammoet doet struikelen vond ik bijna even hilarisch als het idee dat wij het toppunt van evolutie zijn. De gedachte dat de mens superieur is aan andere soorten bestond al in de oudheid. Volgens Aristoteles omdat de mens kon redeneren. De mens; wij, die met een Bifi-worstje in de hand van achter glas naar de meest oude diersoorten staan koekeloeren. Wij, kansparels van Darwin die een Tesla de ruimte in schieten om rondjes rond de zon te laten draaien, maar nog steeds geen oplossing hebben voor het Midden-Oosten conflict en het klimaatprobleem.

Er komt steeds meer kennis over cognitieve vaardigheden van dieren. Chimpansees kennen culturele verschillen, olifanten empathisch vermogen, ratten kunnen spijt hebben van beslissingen en Kapucijnapen blijken moreel besef te hebben. Menig mens mag er jaloers op zijn.

Wij zijn de enige soort die zichzelf niet in toom houdt en zich niet aanpast aan de omgeving, maar andersom. Dat maakt ons een plaag. We hebben zelfs een nieuw soort gesteente doen ontstaan; plastiglomeraat. Dat is strandzand vermengd met plastic deeltjes uit de geosfeer, die door de hitte van lava zijn omgevormd tot een nieuw sediment.

Hebben wij die evolutie even tuk! Dat precies dát leidt tot bedreiging van onze eigen soort, doet me toch vermoeden dat wij een heel verkeerde waarde of interpretatie toekennen aan ons intellect.

De evolutie schrijdt voort, ook bij de mens; de blindedarm sterft af, verstandskiezen zullen verdwijnen, vrouwen komen later in de overgang. Verder denk ik dat wij uiteindelijk weer krom gaan lopen; dat maakt het namelijk makkelijker om op onze telefoons te kijken. Je ziet het nu al gebeuren.

Misschien gaat de geëvolueerde menssoort dan over op andere reservaten ter vermaak. Ik zie mijn achter-achterkleinkinderen al langs de verblijven lopen van Blokkeer-Friezen, Klimaatdrammers,

Anti-Vaxxers en Boreaal-Roepers. “Wat is dat voor dier, mama, naast die uil?” - “Oh, dat is de Homo Forum, familie van de klimaatontkenners. Kijk maar, daar ligt er een, op een piano! Er zijn er nog maar een paar van over. Ze richtten zich enkel op hun eigen familie, wat leidde tot inteelt. De brokstukken van hun beschaving liggen nog in een vijver in Maastricht.”

De Stemming

Iedere zondag live vanuit café Forum, Sint Pieterstraat 4 in Maastricht van 11:00 tot 13:00 uur op L1 Radio. Herhaling maandag 20:00 tot 22:00 uur.

Alle fragmenten en hele uitzendingen van De Stemming zijn te beluisteren op L1.nl/Stemming
De Stemming is er ook als podcast.

Kom langs of luister L1 Radio via L1.nl/Radio of op FM 95.3 en 100.3. L1 Radio is ook via DAB+ te beluisteren, op kanaal 7A.

Logo 1Limburg

Programma's