Column Niena Bocken: Black Friday

Column Niena Bocken: Black Friday

|
Toevallig was ik afgelopen week op bezoek bij een basisschool. Echt, wat ben ik toch blij dat ik geen leraar ben geworden. Kinderen die schreeuwen, over de tafels klimmen, waar de een iemand aan de haren trekt komt de ander met een vingertje tussen een deur. Het is dweilen met de kraan open. Onafgebroken orde scheppen in chaos. En ik ben meer van het chaos scheppen in orde. Het deed me denken aan Black Friday. Een hysterische koopjes dag die lijkt op een dag in de kleuterklas, alleen daar gaan mensen wel met een nieuwe TV naar huis. Zelf ben ik niet zo’n koopjesjager. Sterker nog; ik raak gespannen als ik iets nieuws moet aanschaffen. Je kunt tegenwoordig zoveel uitzoeken en vergelijken dat je aan het eind van de dag nog minder zeker weet wat je eigenlijk nodig hebt.

Daarbij raak ik nog wel eens wat kwijt. Een sok, mijn beurs, pennen, ja zelfs mijn auto ben ik een keer verloren. Gelukkig wel teruggevonden. Andere dingen vind ik dan juist weer overal; paracetamol, theezakjes en tampons. Die laatste twee niet met elkaar te verwarren overigens.

Hoe meer spullen ik heb, hoe meer ik kan kwijtraken.

En het is natuurlijk je reinste volksverlakkerij, zo’n Black Friday. De prijzen die gehanteerd worden zijn doorgaans juist hoger dan normaal. Maar mensen voorhouden dat ze iets mis lopen, helpt. Schaarste werkt ons nog steeds op de zenuwen, dat is een evolutionair overblijfsel. Grappig eigenlijk, het gevoel van schaarste creëren in een wereld van overvloed; knap is dat. En dat terwijl de dingen die werkelijk op raken, zoals de belastbaarheid van het milieu, minder stress veroorzaken.

Babette Porcelijn schreef een boek over de invloed van ons koopgedrag op het milieu. Zij berekende dat voor 1 laptop 2000 zwembaden nodig zijn om alle giftige stoffen die bij het productieproces vrijkomen te verdunnen tot een acceptabel niveau.

Angst voor schaarste zit ons nu eenmaal in het bloed. Net zoals PFAS trouwens. Sterker nog; de concentratie van PFAS in ons lichaam ligt hoger dan de limietwaarde in de grond, zo blijkt. Het zijn chemische stoffen die niet afbreekbaar zijn. Ze zitten in bakpapier, kleding, pannen maar komen ook vrij tijdens productieprocessen van allerlei andere spullen. Je ademt het in, het zit in de grond, het is eigenlijk overal. Er is naar deze stoffen wel onderzoek gedaan, maar veel te weinig om vast te kunnen stellen hoe schadelijk ze precies zijn.

Over evolutie gesproken; in Sibbe werden fossielen van een zeldzaam reptiel gevonden. Meer dan 66 miljoen jaar oud. Ook werd er afgelopen week in Weert gegraven onder een speeltuin; daar zouden nog menselijke resten liggen uit de zestiende eeuw. Archeologische vondsten zijn meestal beesten, mensen, kannen en kruiken. Ik voorspel dat als we er nog een paar decennia Black Fridays tegenaan gooien en PFAS normen blijven verruimen, we straks geen botten meer terugvinden, maar compleet intacte lichamen. PFAS verteren namelijk niet. Als er dan überhaupt nog plek is voor begraafplaatsen wil dat zeggen; Er zijn veel meer spullen dan dat er mensen zijn. Waarschijnlijk vinden ze dan geen kannen en kruiken meer, maar smartphones, Tv’s en meubel bouwpakketten. Ik zie onze volgende generaties al in een groeve staan met een kwastje; “Kijk hier, een zeldzaam zijpaneel van een Ikeakast, waarschijnlijk type Ivar, leg maar bij de andere onderdelen!”
Niena Bocken

De Stemming

Iedere zondag live vanuit café Forum, Sint Pieterstraat 4 in Maastricht van 11:00 tot 13:00 uur op L1 Radio. Herhaling maandag 20:00 tot 22:00 uur.

Alle fragmenten en hele uitzendingen van De Stemming zijn te beluisteren op L1.nl/Stemming
De Stemming is er ook als podcast.

Kom langs of luister L1 Radio via L1.nl/Radio of op FM 95.3 en 100.3. L1 Radio is ook via DAB+ te beluisteren, op kanaal 7A.

Logo 1Limburg

Programma's